Mụn cơm là gì? Nguyên nhân, dấu hiệu và cách điều trị hiệu quả

Mụn cơm là một trong những bệnh lý da liễu khá phổ biến nhưng không phải ai cũng hiểu rõ về tình trạng này. Nhiều người thường nhầm lẫn mụn cơm với các loại mụn thông thường hoặc cho rằng đây chỉ là vấn đề thẩm mỹ đơn giản. Trên thực tế, mụn cơm xuất hiện do virus HPV gây ra, có khả năng lây lan và đôi khi gây ảnh hưởng đến sinh hoạt nếu không được xử lý đúng cách. Vậy mụn cơm là gì, vì sao xuất hiện và điều trị như thế nào? Bài viết dưới đây CPC1 Hà Nội sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về vấn đề này. 

Mụn cơm là gì? 

Mụn cơm là những khối tăng sinh lành tính trên da do virus Human Papillomavirus (HPV) gây ra. Khi virus xâm nhập vào da thông qua các vết xước nhỏ hoặc vùng da bị tổn thương, chúng kích thích các tế bào biểu bì phát triển bất thường, từ đó hình thành nên các nốt sần trên bề mặt da.

Mụn cơm có thể xuất hiện ở nhiều vị trí khác nhau như bàn tay, ngón tay, bàn chân, quanh móng hoặc một số vùng khác trên cơ thể. Kích thước của mụn cơm không cố định, có thể chỉ nhỏ vài milimet nhưng cũng có trường hợp phát triển thành từng cụm lớn.

Phần lớn mụn cơm lành tính và không gây nguy hiểm nghiêm trọng đến sức khỏe. Tuy nhiên, bệnh có thể kéo dài dai dẳng, dễ lây lan sang vùng da khác hoặc cho người xung quanh nếu không được kiểm soát tốt.

Nguyên nhân gây mụn cơm 

Nguyên nhân trực tiếp gây mụn cơm là do virus HPV. Hiện nay có hơn 100 chủng HPV khác nhau, trong đó một số chủng có khả năng gây mụn cơm trên da.

Virus thường xâm nhập vào cơ thể thông qua:

• Các vết trầy xước hoặc tổn thương nhỏ trên da.

• Tiếp xúc trực tiếp với người đang có mụn cơm.

• Dùng chung khăn tắm, dao cạo hoặc dụng cụ cá nhân.

• Đi chân trần ở hồ bơi, phòng thay đồ hoặc nhà tắm công cộng.

• Thói quen cắn móng tay hoặc bóc da quanh móng.

Ngoài ra, nguy cơ mắc mụn cơm có thể cao hơn ở những người có hệ miễn dịch suy giảm, trẻ em hoặc người thường xuyên tiếp xúc với môi trường ẩm ướt.

Dấu hiệu nhận biết mụn cơm 

Mụn cơm có thể dễ dàng nhận biết thông qua một số đặc điểm điển hình trên da.

Thông thường, tổn thương có dạng:

• Nốt sần nổi gồ trên bề mặt da.

• Bề mặt thô ráp hoặc sần sùi.

• Màu sắc tương tự màu da hoặc hơi ngả vàng, xám.

• Kích thước từ vài milimet đến vài centimet.

• Có thể xuất hiện các chấm đen nhỏ bên trong (thực chất là các mao mạch bị tắc).

Tùy vị trí xuất hiện, người bệnh có thể cảm thấy đau hoặc khó chịu. Ví dụ, mụn cơm ở lòng bàn chân thường gây đau khi đứng hoặc đi lại do chịu áp lực từ trọng lượng cơ thể.

Các loại mụn cơm phổ biến 

Mụn cơm không chỉ có một dạng duy nhất mà được chia thành nhiều loại khác nhau dựa trên vị trí và đặc điểm tổn thương.

Mụn cơm thông thường

Đây là loại phổ biến nhất, thường xuất hiện ở bàn tay, ngón tay hoặc quanh móng.

Đặc điểm:

• Bề mặt sần sùi.

• Hình tròn hoặc bầu dục.

• Màu da hoặc hơi xám.

• Có thể xuất hiện đơn lẻ hoặc thành cụm.

Mụn cơm lòng bàn chân

Loại mụn cơm này xuất hiện ở gan bàn chân và thường phát triển hướng vào trong do chịu áp lực khi đi lại.

Người bệnh có thể cảm thấy:

• Đau khi đứng lâu.

• Cảm giác như giẫm phải sỏi nhỏ.

• Khó chịu khi vận động.

Mụn cơm phẳng

Mụn cơm phẳng có kích thước nhỏ hơn các loại khác và bề mặt tương đối nhẵn.

Loại này thường gặp ở:

• Mặt.

• Cổ.

• Tay.

• Chân.

Mụn cơm phẳng thường xuất hiện thành nhiều nốt cùng lúc.

Mụn cơm quanh móng

Tổn thương xuất hiện quanh móng tay hoặc móng chân.

Nếu phát triển lớn, mụn cơm quanh móng có thể:

• Làm biến dạng móng.

• Gây khó khăn trong sinh hoạt.

• Tăng nguy cơ nhiễm trùng.

Mụn cơm có lây không? 

Câu trả lời là có. Mụn cơm là bệnh do virus HPV gây ra nên có khả năng lây nhiễm từ người này sang người khác hoặc từ vùng da này sang vùng da khác trên cùng một cơ thể.

Virus HPV có thể lây qua:

• Tiếp xúc trực tiếp với mụn cơm.

• Dùng chung vật dụng cá nhân.

• Tiếp xúc với bề mặt có chứa virus.

• Gãi hoặc cào khiến virus lan sang vùng da lân cận.

Tuy nhiên, không phải ai tiếp xúc với virus cũng sẽ mắc bệnh. Nguy cơ nhiễm HPV còn phụ thuộc vào tình trạng miễn dịch và mức độ tổn thương của da.

Cách điều trị mụn cơm hiệu quả 

Hiện nay có nhiều phương pháp điều trị mụn cơm khác nhau. Tùy vào kích thước, vị trí và số lượng tổn thương, bác sĩ sẽ đưa ra hướng xử lý phù hợp. 

Sử dụng thuốc bôi hỗ trợ điều trị 

Đối với những trường hợp mụn cơm còn nhỏ hoặc mới xuất hiện, bác sĩ có thể cân nhắc chỉ định các sản phẩm bôi tại chỗ nhằm hỗ trợ làm mềm lớp sừng và giảm tình trạng tăng sinh bất thường trên da. Hiệu quả điều trị thường phụ thuộc vào vị trí mụn cơm, kích thước tổn thương và khả năng đáp ứng của từng người.

Hiện nay, bên cạnh các hoạt chất thường được sử dụng trong da liễu như Acid Salicylic hoặc Acid Trichloroacetic, nhiều người cũng quan tâm đến các sản phẩm hỗ trợ chăm sóc da có chứa thành phần giúp giảm tình trạng sừng hóa và bít tắc nang lông.

Một trong những sản phẩm được nhắc đến khá nhiều là Arica Folicus. Sản phẩm chứa các thành phần như Salicylic Acid (BHA), Adapalene, Gluconolactone, Lactobacillus Ferment Extract cùng Dexpanthenol và Allantoin. Nhờ sự kết hợp này, Arica Folicus hỗ trợ thúc đẩy quá trình bong lớp sừng trên bề mặt da, giúp da thông thoáng hơn, đồng thời hỗ trợ cải thiện tình trạng da sần, dày sừng và các vấn đề liên quan đến viêm nang lông. Ngoài ra, sản phẩm còn bổ sung các thành phần giúp làm dịu da và hỗ trợ phục hồi vùng da tổn thương sau viêm.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng Arica Folicus là sản phẩm hỗ trợ chăm sóc da, không phải thuốc điều trị đặc hiệu mụn cơm. Người dùng nên sử dụng đúng hướng dẫn và không tự ý kết hợp nhiều sản phẩm có tính bong sừng mạnh cùng lúc để hạn chế nguy cơ kích ứng da.

Áp lạnh mụn cơm 

Áp lạnh bằng nitơ lỏng là phương pháp được sử dụng rộng rãi tại các cơ sở da liễu.

Bác sĩ sẽ dùng nitơ lỏng ở nhiệt độ rất thấp để phá hủy các mô chứa virus HPV. Sau điều trị, vùng da tổn thương sẽ tạo thành bọng nước nhỏ rồi bong dần.

Ưu điểm của phương pháp này là:

• Thực hiện nhanh.

• Hiệu quả khá tốt.

• Ít ảnh hưởng đến mô lành xung quanh.

Tuy nhiên, một số trường hợp cần điều trị nhiều lần mới đạt kết quả như mong muốn.

Đốt mụn cơm 

Đốt điện hoặc đốt laser thường được áp dụng khi mụn cơm có kích thước lớn hoặc không đáp ứng với các phương pháp thông thường.

Phương pháp này giúp loại bỏ tổn thương nhanh chóng nhưng cần được thực hiện bởi bác sĩ có chuyên môn để hạn chế nguy cơ:

• Nhiễm trùng.

• Tăng sắc tố sau viêm.

• Hình thành sẹo.

Sau thủ thuật, người bệnh cần chăm sóc vùng da điều trị đúng cách để hỗ trợ quá trình hồi phục.

Cách phòng ngừa mụn cơm 

Mặc dù không thể loại bỏ hoàn toàn nguy cơ nhiễm virus HPV, bạn vẫn có thể giảm khả năng mắc bệnh bằng những biện pháp đơn giản sau:

• Không dùng chung khăn tắm, dao cạo hoặc dụng cụ cắt móng.

• Tránh tiếp xúc trực tiếp với mụn cơm của người khác.

• Mang dép khi đến hồ bơi hoặc nhà tắm công cộng.

• Giữ da sạch sẽ và khô ráo.

• Hạn chế cắn móng tay hoặc bóc da quanh móng.

• Xử lý sớm các vết trầy xước trên da.

• Duy trì chế độ sinh hoạt lành mạnh để tăng cường sức đề kháng.

Những thói quen này không chỉ giúp giảm nguy cơ mắc mụn cơm mà còn góp phần hạn chế khả năng tái phát sau điều trị.

Khi nào nên gặp bác sĩ? 

Không phải tất cả trường hợp mụn cơm đều cần điều trị y tế ngay. Tuy nhiên, bạn nên chủ động thăm khám nếu gặp một trong những tình huống sau:

• Không chắc chắn tổn thương trên da có phải mụn cơm hay không.

• Mụn cơm xuất hiện ở mặt hoặc vùng sinh dục.

• Số lượng mụn cơm tăng nhanh theo thời gian.

• Mụn cơm gây đau, chảy máu hoặc viêm nhiễm.

• Đã điều trị tại nhà nhưng không cải thiện.

• Người bệnh có hệ miễn dịch suy giảm.

Việc được bác sĩ da liễu đánh giá từ sớm sẽ giúp lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp và hạn chế những biến chứng không mong muốn.

Xem thêm: mụn cám, mụn cóc

Mụn cơm là bệnh da liễu do virus HPV gây ra và có thể gặp ở nhiều độ tuổi khác nhau. Mặc dù phần lớn lành tính, tình trạng này vẫn có khả năng lây lan và gây ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống nếu kéo dài. Hiểu rõ nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết và các phương pháp điều trị hiện nay sẽ giúp người bệnh chủ động hơn trong việc kiểm soát bệnh. Nếu mụn phát triển nhanh, gây đau hoặc không đáp ứng với các biện pháp thông thường, hãy đến gặp bác sĩ da liễu để được tư vấn và điều trị phù hợp.