Cúm A có lây không? Lây qua đường nào và thời gian lây nhiễm

Cúm A là một bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus Influenza A gây ra. Đây là loại virus có khả năng lây lan nhanh, thường gây ra các dịch bệnh theo mùa và đôi khi là đại dịch. Câu hỏi lớn nhất mà mọi người quan tâm là Cúm A có lây không và làm thế nào để ngăn chặn sự lây lan này. Bài viết này CPC1 Hà Nội sẽ cung cấp thông tin chi tiết về mức độ truyền nhiễm, các con đường lây virus, và thời gian người bệnh có thể lây nhiễm cho người khác.

Cúm A có lây không? Mức độ truyền nhiễm của Virus Cúm A

Câu trả lời là Cúm A có khả năng lây lan rất mạnh.

Virus Cúm A được biết đến với tốc độ lây lan nhanh chóng, đặc biệt trong môi trường tập trung đông người như trường học, công sở hay phương tiện giao thông công cộng. Mức độ truyền nhiễm này xuất phát từ hai yếu tố chính:

• Thời gian ủ bệnh ngắn: Thời gian từ khi nhiễm virus đến khi xuất hiện triệu chứng (ủ bệnh) chỉ khoảng 1 đến 4 ngày. Người bệnh đã có thể bắt đầu thải virus và lây nhiễm cho người khác ngay trước khi họ có dấu hiệu bệnh rõ ràng.

• Lây truyền qua đường hô hấp: Đây là con đường lây lan hiệu quả nhất và khó kiểm soát nhất, khiến việc ngăn chặn chuỗi lây nhiễm trở nên phức tạp.

Cúm A lây qua đường nào? Các con đường lây truyền virus

Virus Cúm A lây lan chủ yếu qua đường hô hấp và có thể truyền từ người sang người qua các con đường sau:

Lây truyền qua giọt bắn hô hấp

Đây là con đường lây nhiễm phổ biến nhất. Khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện, các giọt bắn chứa virus được phát tán vào không khí.

• Trực tiếp: Các giọt bắn lớn này có thể bắn thẳng và rơi vào niêm mạc mắt, mũi, miệng của người khác ở khoảng cách gần (thường dưới 2 mét).

• Mức độ nguy hiểm: Rất cao, đặc biệt khi tiếp xúc gần mà không đeo khẩu trang.

Lây truyền qua tiếp xúc

Virus cúm có thể tồn tại trên các bề mặt (hay còn gọi là vật dụng trung gian - Fomites) trong một khoảng thời gian nhất định (vài giờ đến vài ngày).

• Gián tiếp: Khi người bệnh hắt hơi hoặc ho vào tay rồi chạm vào các bề mặt như tay nắm cửa, bàn phím, điện thoại. Người khỏe mạnh chạm vào bề mặt đó rồi đưa tay lên mắt, mũi, miệng sẽ bị lây nhiễm.

• Trực tiếp: Tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết hô hấp (như hôn, bắt tay).

Lây truyền qua Aerosol 

Mặc dù ít phổ biến hơn so với giọt bắn, virus cúm cũng có thể lây qua các hạt khí dung (aerosol) cực nhỏ lơ lửng trong không khí.

Các hạt này có thể tồn tại lâu hơn trong không khí và di chuyển xa hơn giọt bắn, đặc biệt trong môi trường kín, kém thông gió.

Cúm A bao lâu thì hết lây? Cúm A hết sốt có lây không?

Thời gian lây nhiễm của virus Cúm A là một yếu tố then chốt để quyết định thời gian cách ly:

Thời kỳ lây nhiễm

• Trước khi có triệu chứng: Người bệnh đã có thể lây nhiễm cho người khác khoảng 1 ngày trước khi các triệu chứng cúm xuất hiện.

• Đỉnh điểm lây nhiễm: Khả năng lây nhiễm cao nhất là trong vòng 3 ngày đầu tiên sau khi khởi phát bệnh.

• Thời gian lây nhiễm trung bình: Người lớn có thể lây nhiễm trong khoảng 5 đến 7 ngày sau khi mắc bệnh.

Cúm A hết sốt có lây không?

Có, Cúm A vẫn có thể lây sau khi hết sốt.

• Phần lớn người bệnh vẫn còn khả năng lây nhiễm trong khoảng 1 đến 2 ngày sau khi hết sốt (nghĩa là nhiệt độ cơ thể đã trở lại bình thường và không cần dùng thuốc hạ sốt).

• Trẻ em và người bị suy giảm miễn dịch có thể lây nhiễm trong thời gian dài hơn, đôi khi lên đến 10 ngày hoặc hơn sau khi các triệu chứng ban đầu biến mất.

Khuyến nghị cách ly

Thời gian cách ly an toàn nhất: Nên cách ly ít nhất 7 ngày kể từ ngày khởi phát triệu chứng VÀ ít nhất 24 giờ sau khi hết sốt mà không dùng thuốc hạ sốt.

Biện pháp Phòng ngừa lây lan Cúm A

Phòng ngừa là biện pháp hiệu quả nhất để bảo vệ bản thân và cộng đồng khỏi sự lây lan của virus Cúm A:

• Tiêm phòng Vắc-xin Cúm hàng năm: Đây là biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất. Vắc-xin giúp cơ thể tạo kháng thể chống lại các chủng cúm A và B được dự đoán sẽ lưu hành trong mùa dịch.

• Vệ sinh tay thường xuyên: Rửa tay bằng xà phòng và nước sạch ít nhất 20 giây, đặc biệt sau khi ho, hắt hơi, chạm vào bề mặt công cộng hoặc trước khi ăn.

• Che chắn khi ho và hắt hơi: Sử dụng khăn giấy che miệng và mũi khi ho hoặc hắt hơi, sau đó vứt khăn giấy vào thùng rác ngay lập tức và rửa tay. Nếu không có khăn giấy, hãy ho vào khuỷu tay.

• Đeo khẩu trang: Người bệnh nên đeo khẩu trang khi tiếp xúc với người khác, ngay cả trong nhà. Người khỏe mạnh nên đeo khẩu trang ở những nơi công cộng, đông người.

• Cách ly người bệnh: Khi có dấu hiệu cúm, hãy ở nhà và tránh xa công việc, trường học và nơi công cộng để ngăn chặn lây nhiễm.

Cúm A có lây không? Câu trả lời là có, virus Cúm A là tác nhân truyền nhiễm cao, lây chủ yếu qua giọt bắn đường hô hấp và tiếp xúc. Người bệnh có thể lây nhiễm từ 1 ngày trước khi có triệu chứng và kéo dài tới 7 ngày sau đó, thậm chí vẫn còn khả năng lây nhiễm sau khi đã hết sốt.

Việc tuân thủ các biện pháp phòng ngừa như tiêm vắc-xin, vệ sinh tay và cách ly khi bệnh là vô cùng thiết yếu để kiểm soát dịch bệnh và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Xem thêm: test cúm A, tiêm phòng cúm A