Viêm kết mạc mi mắt do dị ứng nguyên nhân do đâu?

Nội dung bài viết

    Viêm kết mạc mi mắt do dị ứng thường gây ra tình trạng ngứa ngáy, đỏ rát và khó chịu cho người mắc phải. Để điều trị tận gốc, chúng ta cần hiểu rõ về các nguyên nhân dẫn đến tình trạng này. Hãy cùng Dược phẩm CPC1 Hà Nội khám phá ngay bây giờ nhé!

    Những tác nhân gây viêm kết mạc mi mắt do dị ứng

    Các yếu tố gây dị ứng dẫn đến viêm kết mạc mi mắt thường tương tự như những bệnh lý dị ứng khác và có thể được phân thành nhiều nhóm. Các nhóm phổ biến nhất là:

    Dị nguyên theo mùa

    Là các tác nhân thường xuất hiện vào từng thời điểm trong năm, chẳng hạn như phấn hoa, bào tử nấm mốc,... Đây là một nguyên nhân rất phổ biến gây viêm kết mạc mi mắt dị ứng. Biểu hiện cụ thể thường sẽ phụ thuộc vào mức độ phản ứng của cơ thể và người bệnh thường dễ tái phát khi tiếp xúc lại với dị nguyên.

    Dị nguyên trong nhà

    Dị nguyên trong nhà

    Những yếu tố quen thuộc trong không gian sống như mạt bụi, lông thú nuôi, bụi bẩn hay vi khuẩn trong không khí cũng là nguyên nhân gây viêm kết mạc mi mắt dị ứng. Tình trạng này thường kéo dài và dễ tái phát, đặc biệt khi người bệnh tiếp xúc trực tiếp với dị nguyên trong các hoạt động thường ngày như dọn dẹp nhà cửa, chải lông thú cưng…

    Dị ứng thuốc

    Một số trường hợp viêm kết mạc mi mắt có thể bắt nguồn từ việc sử dụng thuốc. Tuy nhiên, nguyên nhân này thường ít phổ biến hơn so với các dị nguyên khác.

    Ở một số trường hợp, việc tiếp xúc các tác nhân dị ứng chỉ gây phản ứng viêm cấp tính, khiến mắt đỏ, sưng phù nhưng sẽ biến mất sau vài giờ. 

    Ngược lại, viêm kết mạc dị ứng theo mùa hoặc quanh năm thường kéo dài hơn và có thể đi kèm viêm mũi dị ứng. Trong đó, viêm kết mạc dị ứng mùa xuân thường xuất hiện ở trẻ 5 - 7 tuổi, đặc biệt ở những trẻ có tiền sử gia đình bị dị ứng. Tình trạng này nếu kéo dài sẽ có nguy cơ gây tổn thương giác mạc, ảnh hưởng lâu dài đến thị lực của người bệnh.

    Ngoài ra, viêm kết mạc mi mắt còn có thể do dị ứng nhú gai khổng lồ. Đây là dạng bệnh đặc biệt khi kết mạc mi mắt tiếp xúc trực tiếp và lâu dài với các dị vật như kính áp tròng, mắt giả hoặc chỉ khâu, khiến bề mặt kết mạc xuất hiện các nhú to gây tổn thương và khó chịu cho người bệnh.

    Nhìn chung, để hạn chế nguy cơ mắc bệnh viêm kết mạc mi mắt, người bệnh cần chú ý giữ vệ sinh mắt sạch sẽ và hạn chế tiếp xúc với các tác nhân gây kích ứng.

    Triệu chứng của bệnh viêm kết mạc mi mắt do dị ứng

    Bệnh viêm kết mạc mi mắt do dị ứng thường có những dấu hiệu đặc trưng và khá dễ nhận biết. Bệnh lý này thường được chia thành hai nhóm chính:

    Triệu chứng viêm kết mạc dị ứng cấp tính

    Triệu chứng viêm kết mạc dị ứng cấp tính

    Ngay sau khi tiếp xúc với dị nguyên, các triệu chứng thường khởi phát nhanh chóng, bao gồm:

    • Mắt đỏ, có cảm giác vướng cộm như có cát.

    • Ban đầu thường xuất hiện ở một mắt, sau đó mới lan sang mắt còn lại.

    • Xuất hiện nhiều ghèn hoặc dịch tiết, có màu trong hoặc hơi vàng.

    • Mí mắt sưng nề, đỏ do sung huyết mạch máu.

    • Một số trường hợp có xuất huyết dưới kết mạc hoặc hình thành giả mạc, gây mờ mắt, đau nhức, giảm thị lực, sợ ánh sáng.

    Ngoài ra, người bệnh có thể gặp kèm các triệu chứng toàn thân như sốt nhẹ, mệt mỏi, nổi hạch trước tai hoặc viêm mũi họng.

    Viêm kết mạc mi mắt cấp tính do dị ứng nhìn chung không quá nguy hiểm và thường tự giảm sau vài giờ. Tuy nhiên, cần phân biệt với viêm kết mạc do lậu cầu (bệnh thường tiến triển rất nhanh trong vòng 12 - 48 giờ), có nhiều mủ mắt dễ trào qua khe mi). Trường hợp này nếu không được điều trị kịp thời có thể gây thủng giác mạc.

    Triệu chứng viêm kết mạc dị ứng mạn tính

    Viêm kết mạc dị ứng mạn thường tái phát nhiều lần, có thể theo mùa hoặc kéo dài quanh năm. Các biểu hiện điển hình là:

    • Ngứa một hoặc cả hai mắt.

    • Kết mạc đỏ kèm cảm giác khó chịu thường trực.

    • Xuất hiện dịch nhầy hoặc mủ khô lại tạo thành lớp màng quanh mi mắt khi ngủ, khiến việc mở mắt vào buổi sáng gặp khó khăn.

    Để kiểm soát viêm kết mạc dị ứng mạn tính hiệu quả, điều quan trọng nhất là xác định chính xác dị nguyên gây bệnh và loại bỏ tác nhân này càng sớm càng tốt.

    Những biến chứng nguy hiểm của viêm kết mạc mi mắt do dị ứng

    Mặc dù viêm kết mạc mi mắt do dị ứng thường không trực tiếp đe dọa đến sức khỏe mắt hay tính mạng, nhưng nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời, bệnh vẫn có thể gây ra những biến chứng nghiêm trọng.

    Loét giác mạc

    Việc điều trị muộn hoặc áp dụng sai phương pháp có thể dẫn tới loét giác mạc. Khi đó, người bệnh thường có cảm giác cộm mắt, mi sưng đỏ, đau nhức dữ dội, chảy nước mắt nhiều, kèm dịch mủ. Thị lực suy giảm nhanh, thậm chí chỉ còn cảm nhận ánh sáng.

    Nếu loét giác mạc tiến triển nặng, tình trạng có thể lan rộng thành viêm nội nhãn, tức là nhiễm trùng xâm nhập sâu vào phía sau nhãn cầu. Lúc này, việc điều trị sẽ trở nên khó khăn hơn và người bệnh có nguy cơ cao bị teo nhãn cầu.

    Suy giảm thị lực

    Suy giảm thị lực

    Khi tình trạng viêm lan rộng, mắt thường bị đau rát, mờ, khô và khó tập trung khi thay đổi hướng nhìn. Mặc dù đa số trường hợp suy giảm thị lực do viêm kết mạc dị ứng chỉ là tạm thời và có thể hồi phục sau khi điều trị, nhưng nếu chủ quan để bệnh kéo dài thì nguy cơ biến chứng vẫn rất lớn.

    Biện pháp điều trị viêm kết mạc mi mắt do dị ứng

    Hầu hết các trường hợp viêm kết mạc dị ứng đều có tiên lượng tốt và ít khi để lại biến chứng. Tuy nhiên, nếu người bệnh bị tổn thương giác mạc mà không được điều trị kịp thời, nguy cơ mất thị lực vẫn có thể xảy ra. 

    Thông thường để điều trị viêm kết mạc mi mắt, bác sĩ sẽ tùy thuộc vào mức độ bệnh để đưa ra phương pháp điều trị phù hợp.

    Thuốc nhỏ mắt

    Đây là lựa chọn phổ biến nhất trong điều trị viêm kết mạc. Người bệnh có thể được chỉ định:

    • Nước mắt nhân tạo để làm dịu mắt và giảm kích ứng.

    • Thuốc nhỏ mắt kháng histamine (như ketotifen) cho trường hợp nhẹ.

    • Thuốc nhỏ mắt kháng viêm không steroid (như ketorolac) giúp giảm đỏ, ngứa, khó chịu.

    • Thuốc nhỏ mắt corticosteroid thường chỉ dùng trong thời gian ngắn dưới sự giám sát chặt chẽ của bác sĩ, bởi lạm dụng có thể gây biến chứng nguy hiểm.

    Thuốc uống

    Khi viêm kết mạc dị ứng đi kèm triệu chứng ở mũi, tai hoặc toàn thân, bác sĩ có thể kê thuốc kháng histamine đường uống như cetirizine, fexofenadine, chlorpheniramine… Các thuốc này giúp giảm đồng thời biểu hiện dị ứng ở mắt và các cơ quan khác. Tuy nhiên, thuốc có thể gây buồn ngủ, giảm tập trung, vì vậy người bệnh cần thận trọng khi lái xe, làm việc nặng hoặc đang mang thai.

    Thuốc bôi

    Một số thuốc tra mắt hoặc bôi quanh mắt có tác dụng giảm sưng đỏ, ngứa, chảy nước mắt, bao gồm thuốc kháng histamine, thuốc chống viêm không steroid hoặc thuốc ổn định tế bào mast. Nếu có dấu hiệu bội nhiễm, bác sĩ có thể chỉ định thêm kháng sinh tra mắt trong khoảng 10 - 14 ngày.

    Chăm sóc tại nhà

    Chăm sóc tại nhà

    Ngoài việc tuân thủ các chỉ định của bác sĩ, người bệnh cần chú ý chăm sóc mắt đúng cách để hạn chế tái phát:

    • Vệ sinh mắt hàng ngày bằng nước muối sinh lý để loại bỏ dử, bụi bẩn.

    • Tránh tiếp xúc với tác nhân dị ứng như phấn hoa, bụi, lông động vật, côn trùng…

    • Không dụi tay lên mắt, nên đeo kính bảo vệ mắt khi ra ngoài trời.

    • Giữ thuốc nhỏ mắt ở nơi sạch sẽ, tránh nhiễm bẩn.

    • Ăn nhiều thực phẩm giàu vitamin và chất chống oxy hóa để tăng cường sức đề kháng.

    • Hạn chế trang điểm mắt trong thời gian mắc bệnh. Có thể sử dụng nước mắt nhân tạo và chườm lạnh để giảm khó chịu.

    >>>Xem thêm;

    Viêm kết mạc mi mắt do dị ứng tuy không quá nguy hiểm nhưng lại ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt hằng ngày nếu không được nhận diện và điều trị kịp thời. Hy vọng qua bài viết trên, bạn đã phần nào hiểu được nguyên nhân cũng như triệu chứng và cách điều trị bệnh lý này.

    Lưu Thanh Lam
    Dược sĩ - Lưu Thanh Lam
    Tốt nghiệp chuyên nghành quản lý và cung ứng thuốc với kinh nghiệm nhiều năm trong lĩnh vực dược phẩm, tham gia đào tạo chuyên môn cho dược sĩ mới ra trường. Hiện đang là Dược sĩ tư vấn tại Công ty cổ phần Dược phẩm CPC1 Hà Nội.
    Xem thông tin
    Cập nhật lúc : 27/08/2025 15:04